حم (آيت : 1) |
حا ــ ميم |
وَالكِتٰبِ المُبينِ (آيت : 2) |
قسم آهي (هن) پڌري ڪتاب جو |
إِنّا جَعَلنٰهُ قُرءٰنًا عَرَبِيًّا لَعَلَّكُم تَعقِلونَ (آيت : 3) |
اسان هن (ڪتاب) کي عربي ٻولي ۾ قرآن ٺاهيوسين ته جيئن توهان (ان کي چڱي طرح) سمجهي سگهو. |
وَإِنَّهُ فى أُمِّ الكِتٰبِ لَدَينا لَعَلِىٌّ حَكيمٌ (آيت : 4) |
بيشڪ هي ڪتاب اسان وٽ لوح محفوظ ۾ (لکيل) آهي. هي (ڪتاب) وڏو مٿانھون ۽ وڏي حڪمت وارو آهي. |
أَفَنَضرِبُ عَنكُمُ الذِّكرَ صَفحًا أَن كُنتُم قَومًا مُسرِفينَ (آيت : 5) |
توهان جي حد کان لنگهڻ جي ڪري ڇا اسان توهان ڏي (هن) قرآن کي موڪلڻ ڇڏي ڏيون؟ |
وَكَم أَرسَلنا مِن نَبِىٍّ فِى الأَوَّلينَ (آيت : 6) |
(هرگز نه) اسان گذريل قومن ۾ به ڪيترائي نبي سڳورا موڪليا هئا. |
وَما يَأتيهِم مِن نَبِىٍّ إِلّا كانوا بِهِ يَستَهزِءونَ (آيت : 7) |
۽ (هميشه ايئن ئي ٿيو آهي ته) جڏهن به انهن وٽ ڪو نبي سڳورو ايندو هو ته ماڻهو ان تي ٽوڪون ڪندا هئا. |
فَأَهلَكنا أَشَدَّ مِنهُم بَطشًا وَمَضىٰ مَثَلُ الأَوَّلينَ (آيت : 8) |
اسان ته انهن (مڪي وارن) کان به وڌيڪ طاقت ور قومن کي تباهه ڪري ڇڏيو آهي. گذريل قومن جا مثال ته گذري چُڪا آهن. |
وَلَئِن سَأَلتَهُم مَن خَلَقَ السَّمٰوٰتِ وَالأَرضَ لَيَقولُنَّ خَلَقَهُنَّ العَزيزُ العَليمُ (آيت : 9) |
(اي نبيﷺ!) جيڪڏهن تون انهن کان پڇا ڪندين ته آسمانن ۽ زمين کي ڪنھن پيدا ڪيو آهي؟ ته هو ضرور چوندا ته انهن کي زبردست، وڏي علم واري هستيءَ (الله تعاليٰ) پيدا ڪيو آهي. |
الَّذى جَعَلَ لَكُمُ الأَرضَ مَهدًا وَجَعَلَ لَكُم فيها سُبُلًا لَعَلَّكُم تَهتَدونَ (آيت : 10) |
جنھن توهان جي لاءِ زمين کي فرش ٺاهي وڇايو ۽ ان ۾ توهان جي لاءِ رستا ٺاهيا ته جيئن توهان صحيح رستن تي هلي سگهو. |
وَالَّذى نَزَّلَ مِنَ السَّماءِ ماءً بِقَدَرٍ فَأَنشَرنا بِهِ بَلدَةً مَيتًا كَذٰلِكَ تُخرَجونَ (آيت : 11) |
جنھن آسمان مان (مناسب) مقدار ۾ پاڻي نازل ڪيو پوءِ اسان ان جي ذريعي ويران شھر کي آباد ڪري ڇڏيو. اهڙي طرح توهان کي به قبرن مان ڪڍيو ويندو. |
وَالَّذى خَلَقَ الأَزوٰجَ كُلَّها وَجَعَلَ لَكُم مِنَ الفُلكِ وَالأَنعٰمِ ما تَركَبونَ (آيت : 12) |
۽ جنھن هر قسم جا جوڙا بنايا ۽ توهان جي لاءِ ٻيڙيون ۽ اهڙا جانور پيدا ڪيا جن تي توهان سواري ڪريو ٿا. |
لِتَستَوۥا عَلىٰ ظُهورِهِ ثُمَّ تَذكُروا نِعمَةَ رَبِّكُم إِذَا استَوَيتُم عَلَيهِ وَتَقولوا سُبحٰنَ الَّذى سَخَّرَ لَنا هٰذا وَما كُنّا لَهُ مُقرِنينَ (آيت : 13) |
ته جيئن انهن جي پٺين تي چڙهي سڌا ٿي ويھو ۽ پنھنجي پالڻھار جي نعمت کي ياد ڪريو ۽ دعا گهرو: (الله تعالى) پاڪ آهي جنھن هُن کي اسان جي لاءِ تابع ڪيو. اسان ۾ کين قابو ڪرڻ جي طاقت نه هئي. |
وَإِنّا إِلىٰ رَبِّنا لَمُنقَلِبونَ (آيت : 14) |
آخرڪار اسان سڀني کي پنھنجي پالڻھار ڏي ئي موٽي هلڻو آهي. |
وَجَعَلوا لَهُ مِن عِبادِهِ جُزءًا إِنَّ الإِنسٰنَ لَكَفورٌ مُبينٌ (آيت : 15) |
انهن ماڻهن سندس ئي ٻانهن مان ان (الله) جي لاءِ رشتو ڳنڍي ڇڏيو. بيشڪ انسان وڏو ناشڪرو آهي. |
أَمِ اتَّخَذَ مِمّا يَخلُقُ بَناتٍ وَأَصفىٰكُم بِالبَنينَ (آيت : 16) |
ڇا الله تعالى پنھنجي مخلوق مان ڌيئرون ئي پسند ڪيون آهن ۽ توهان کي وري پُٽَ چونڊي ڏنائين؟ |
وَإِذا بُشِّرَ أَحَدُهُم بِما ضَرَبَ لِلرَّحمٰنِ مَثَلًا ظَلَّ وَجهُهُ مُسوَدًّا وَهُوَ كَظيمٌ (آيت : 17) |
جڏهن انهن مان ڪنھن کي (ڌيءَ ڄمڻ جي) خبر ڏني وڃي ٿي جيڪا هو رحمٰن سڳوري ڏي نسبت ڪري ٿو ته سندس منھن ڪاراٽجي ويندو آهي ۽ ڳڻتي ۾ وڪوڙجي ويندو آهي. |
أَوَمَن يُنَشَّؤُا۟ فِى الحِليَةِ وَهُوَ فِى الخِصامِ غَيرُ مُبينٍ (آيت : 18) |
ڇا هي (الله تعالى جي لاءِ اهڙي اولاد پسند ڪن ٿا) جيڪا زيورن ۾ پالي ويندي آهي ۽ اُها ڪنھن جهڳڙي ۾ پنھنجي ڳالهه کي وضاحت سان به پيش نه ڪري سگهندي آهي. |
وَجَعَلُوا المَلٰئِكَةَ الَّذينَ هُم عِبٰدُ الرَّحمٰنِ إِنٰثًا أَشَهِدوا خَلقَهُم سَتُكتَبُ شَهٰدَتُهُم وَيُسـَٔلونَ (آيت : 19) |
۽ اُهي ملائڪ جيڪي رحمان سڳوري جا (خاص) ٻانها آهن تن کي انهن ماڻهن ڌيئرون قرار ڏنو آهي. ڇا هنن ماڻهن (ملائڪن جي) پيدائش کي ڏٺو آهي؟ انهن جي اها شاهدي لکي ويندي ۽ انهن کان (ان باري ۾) پڇاڻو ٿيندو. |
وَقالوا لَو شاءَ الرَّحمٰنُ ما عَبَدنٰهُم ما لَهُم بِذٰلِكَ مِن عِلمٍ إِن هُم إِلّا يَخرُصونَ (آيت : 20) |
هي چون ٿا ته جيڪڏهن الله تعالى چاهي ها ته اسان بتن جي عبادت نه ڪريون ها، کين ان حقيقت جي ڪابه خبر نه آهي. هي ويھي رڳو ڌُڪا هڻن ٿا. |
أَم ءاتَينٰهُم كِتٰبًا مِن قَبلِهِ فَهُم بِهِ مُستَمسِكونَ (آيت : 21) |
ڇا انهن کي هن (قرآن) کان اڳ ڪتاب ڏنو ويو هو جو هو ان (ڪوڙي عقيدي) تي مضبوطيءَ سان قائم آهن. |
بَل قالوا إِنّا وَجَدنا ءاباءَنا عَلىٰ أُمَّةٍ وَإِنّا عَلىٰ ءاثٰرِهِم مُهتَدونَ (آيت : 22) |
نه! بلڪه هو چون ٿا ته اسان پنهنجن ابن ڏاڏن کي هڪ ئي طريقي تي هلندي ڏٺو آهي ۽ بيشڪ اسان ته انهن جي نقش قدم تي هلي رهيا آهيون. |
وَكَذٰلِكَ ما أَرسَلنا مِن قَبلِكَ فى قَريَةٍ مِن نَذيرٍ إِلّا قالَ مُترَفوها إِنّا وَجَدنا ءاباءَنا عَلىٰ أُمَّةٍ وَإِنّا عَلىٰ ءاثٰرِهِم مُقتَدونَ (آيت : 23) |
اهڙي طرح اسان توکان اڳ جنھن به شھر ۾ ڊيڄارڻ وارو موڪليو آهي ته اُتان جي خوشحال ماڻهن اهوئي جواب ڏنو ته بيشڪ اسان پنھنجي ابن ڏاڏن کي هڪ ئي طريقي تي هلندي ڏٺو آهي ۽ بيشڪ اسان ته انهن جي نقش قدم جي پيروي ڪري رهيا آهيون. |
قٰلَ أَوَلَو جِئتُكُم بِأَهدىٰ مِمّا وَجَدتُم عَلَيهِ ءاباءَكُم قالوا إِنّا بِما أُرسِلتُم بِهِ كٰفِرونَ (آيت : 24) |
(پيغمبر) چيو ته جيڪڏهن مان توهان کي توهان جي ابن ڏاڏن جي رستي کان وڌيڪ سڌو رستو ڏسيان ته ڇا پوءِ به توهان انهن جي رستي جي پيروي ڪندا؟ انهن چيو ته توهان کي جيڪا شيءِ ڏيئي موڪليو ويو آهي، بيشڪ اسان ان جا انڪاري آهيون. |
فَانتَقَمنا مِنهُم فَانظُر كَيفَ كانَ عٰقِبَةُ المُكَذِّبينَ (آيت : 25) |
پوءِ اسان انهن کان انتقام ورتوــ پوءِ توهان ڏٺو ته ڪوڙو ڪرڻ وارن جو انجام ڪيئن ٿيو؟ |
وَإِذ قالَ إِبرٰهيمُ لِأَبيهِ وَقَومِهِ إِنَّنى بَراءٌ مِمّا تَعبُدونَ (آيت : 26) |
۽ جڏهن ابراهيم ($) پنھنجي پيءُ ۽ پنھنجي قوم کي چيو ته بيشڪ مان توهان جي معبودن کان بيزار آهيان. |
إِلَّا الَّذى فَطَرَنى فَإِنَّهُ سَيَهدينِ (آيت : 27) |
سواءِ (ان جي) جنھن مون کي پيدا ڪيو آهي. اهوئي مون کي سڌو رستو ڏيکاريندو. |
وَجَعَلَها كَلِمَةً باقِيَةً فى عَقِبِهِ لَعَلَّهُم يَرجِعونَ (آيت : 28) |
۽ (ابراهيم$ ) پنھنجي پونئرن ۾ توحيد جي ڪلمي کي باقي ڇڏي ويو ته جيئن ماڻهو (الله تعالى ڏي) رجوع ڪن. |
بَل مَتَّعتُ هٰؤُلاءِ وَءاباءَهُم حَتّىٰ جاءَهُمُ الحَقُّ وَرَسولٌ مُبينٌ (آيت : 29) |
پوءِ مون انهن کي ۽ انهن جي ابن ڏاڏن کي خوشحالي ڏني، ايستائين جو انهن وٽ سچو دين ۽ پڌرو رسول آيو. |
وَلَمّا جاءَهُمُ الحَقُّ قالوا هٰذا سِحرٌ وَإِنّا بِهِ كٰفِرونَ (آيت : 30) |
جڏهن انهن وٽ حق آيو ته چوڻ لڳا ته هي جادو آهي ۽ بيشڪ اسان ان کي مڃڻ کان انڪار ڪريون ٿا. |
وَقالوا لَولا نُزِّلَ هٰذَا القُرءانُ عَلىٰ رَجُلٍ مِنَ القَريَتَينِ عَظيمٍ (آيت : 31) |
۽ چون ٿا ته هي قرآن ٻن شھرن (مڪي ۽ طائف) جي ڪنھن وڏي ماڻهوءَ جي مٿان ڇو نه نازل ڪيو ويو؟ |
أَهُم يَقسِمونَ رَحمَتَ رَبِّكَ نَحنُ قَسَمنا بَينَهُم مَعيشَتَهُم فِى الحَيوٰةِ الدُّنيا وَرَفَعنا بَعضَهُم فَوقَ بَعضٍ دَرَجٰتٍ لِيَتَّخِذَ بَعضُهُم بَعضًا سُخرِيًّا وَرَحمَتُ رَبِّكَ خَيرٌ مِمّا يَجمَعونَ (آيت : 32) |
ڇا هي ماڻهو تنھنجي پالڻھار جي رحمت جي ورهاست ڪن ٿا؟ (حقيقت هي آهي ته) اسان دنيا ۾ سندن وچ ۾ روزي کي تقسيم ڪيو آهي ۽ اسان اُنهن مان هڪڙن کي ٻين تي فضيلت ڏني آهي ته جيئن هو هڪ ٻئي کان خدمت وٺندا رهن. هي ماڻهو جيڪا دولت گڏ ڪري رهيا آهن ان کان تنھنجي پالڻھار جي رحمت گهڻو بھتر آهي. |
وَلَولا أَن يَكونَ النّاسُ أُمَّةً وٰحِدَةً لَجَعَلنا لِمَن يَكفُرُ بِالرَّحمٰنِ لِبُيوتِهِم سُقُفًا مِن فِضَّةٍ وَمَعارِجَ عَلَيها يَظهَرونَ (آيت : 33) |
جيڪڏهن اِن ڳالهه جو خدشو نه هجي ته متان هي سڀ ماڻهو (ڪفر تي) هڪ ٿي وڃن ته اسان الله تعالى جو انڪار ڪرڻ وارن جي گهرن جون ڇتيون ۽ مٿي چڙهڻ واريون ڏاڪڻيون چانديءَ جون ٺاهي ڇڏيون ها. |
وَلِبُيوتِهِم أَبوٰبًا وَسُرُرًا عَلَيها يَتَّكِـٔونَ (آيت : 34) |
۽ انهن جي گهرن جا دروازا ۽ انهن جا تخت جن تي هو ٽيڪ لڳائي ويهندا آهن، (سڀ چانديءَ جا ٺاهيون ها). |
وَزُخرُفًا وَإِن كُلُّ ذٰلِكَ لَمّا مَتٰعُ الحَيوٰةِ الدُّنيا وَالءاخِرَةُ عِندَ رَبِّكَ لِلمُتَّقينَ (آيت : 35) |
۽ وري ٻيون سڀ شيون سون جون ٺاهيون ها. هي سڀ شيون صرف دنيا جي خوشحالي جو سبب آهن ۽ تنھنجي پالڻھار جي نظر ۾ پرهيزگارن جي لاءِ آخرت آهي. |
وَمَن يَعشُ عَن ذِكرِ الرَّحمٰنِ نُقَيِّض لَهُ شَيطٰنًا فَهُوَ لَهُ قَرينٌ (آيت : 36) |
جيڪو شخص الله تعالى جي ذڪر کان غافل رهي ٿو ته اسان ان جي پويان هڪ شيطان لڳائي ڇڏيندا آهيون جيڪو ان جو ويجهو دوست ٿي ويندو آهي. |
وَإِنَّهُم لَيَصُدّونَهُم عَنِ السَّبيلِ وَيَحسَبونَ أَنَّهُم مُهتَدونَ (آيت : 37) |
پوءِ شيطانَ انهن کي سڌي رستي تي اچڻ کان روڪيندا آهن ۽ وري ٻئي طرف ماڻهوسمجهندا آهن ته اسان سڌي رستي تي هلي رهيا آهيون. |
حَتّىٰ إِذا جاءَنا قالَ يٰلَيتَ بَينى وَبَينَكَ بُعدَ المَشرِقَينِ فَبِئسَ القَرينُ (آيت : 38) |
پر جڏهن هو اسان وٽ ايندو ته شيطان کي چوندو ته ڪاش! منھنجي ۽ تنھنجي وچ ۾ اوڀر ۽ اولهه جيترو مفاصلو هجي ها! تون ته صفا بدترين ساٿي نڪتين. |
وَلَن يَنفَعَكُمُ اليَومَ إِذ ظَلَمتُم أَنَّكُم فِى العَذابِ مُشتَرِكونَ (آيت : 39) |
۽ (ان وقت الله تعاليٰ فرمائيندو ته: ) جڏهن توهان ظلم جو ڪم ڪيو ته اڄ توهان کي (شيطان کان پري ٿيڻ واري) اها ڳالهه فائدو نه ڏئي سگهندي. (توهان ۽ شيطان) عذاب جي لحاظ کان سڀ هڪ جھڙا هوندا (يعني شيطان جي عذاب ۾ گڏ هجڻ سان توهان کي ڪنھن به قسم جو فائدو نه ملندو.) |
أَفَأَنتَ تُسمِعُ الصُّمَّ أَو تَهدِى العُمىَ وَمَن كانَ فى ضَلٰلٍ مُبينٍ (آيت : 40) |
(اي نبيﷺ!) ڇا تون ٻوڙن کي ٻڌائي سگهندين يا انڌن ۽ پڌري گمراهيءَ ۾ پيل ماڻهن کي سڌو رستو ڏيکاري سگهندين؟ |
فَإِمّا نَذهَبَنَّ بِكَ فَإِنّا مِنهُم مُنتَقِمونَ (آيت : 41) |
جيڪڏهن اسان توکي پاڻ وٽ گهرائي ورتو ته پوءِ به بيشڪ اسان انهن کان انتقام وٺنداسين. |
أَو نُرِيَنَّكَ الَّذى وَعَدنٰهُم فَإِنّا عَلَيهِم مُقتَدِرونَ (آيت : 42) |
يا اسان توکي انهن سان ڪيل انجام ڏيکاريون ته اسان انهن تي هر قسم جي قدرت رکڻ وارا آهيون. |
فَاستَمسِك بِالَّذى أوحِىَ إِلَيكَ إِنَّكَ عَلىٰ صِرٰطٍ مُستَقيمٍ (آيت : 43) |
جيڪا وحي توڏي ڪئي وڃي ٿي تون ان کي مضبوطيءَ سان پڪڙ. بيشڪ تون ئي سڌي رستي تي آهين. |
وَإِنَّهُ لَذِكرٌ لَكَ وَلِقَومِكَ وَسَوفَ تُسـَٔلونَ (آيت : 44) |
بيشڪ هي ڪتاب (يعني قرآن) تنھنجي ۽ تنھنجي قوم لاءِ نصيحت آهي. توهان کان عنقريب ان جي باري ۾ پڇاڻو ٿيندو. |
وَسـَٔل مَن أَرسَلنا مِن قَبلِكَ مِن رُسُلِنا أَجَعَلنا مِن دونِ الرَّحمٰنِ ءالِهَةً يُعبَدونَ (آيت : 45) |
۽ توکان اڳ ۾ اسان جيڪي رسول سڳورا موڪليا هئا تن کان تون پڇا ڪري وٺ (يعني انهن جي تعليم ۾ ڏسي وٺ) ته ڇا اسان الله تعالى کان سواءِ ٻيا به ڪي معبود مقرر ڪيا هئا جن جي عبادت ڪئي وڃي؟ |
وَلَقَد أَرسَلنا موسىٰ بِـٔايٰتِنا إِلىٰ فِرعَونَ وَمَلَإِي۟هِ فَقالَ إِنّى رَسولُ رَبِّ العٰلَمينَ (آيت : 46) |
اسان موسى ($) کي پنھنجي نشانين سان گڏ فرعون ۽ سندس سردارن ڏانھن موڪليو. هن چيو ته بيشڪ مان جھانن جي پالڻھار جي طرف کان موڪليل رسول آهيان. |
فَلَمّا جاءَهُم بِـٔايٰتِنا إِذا هُم مِنها يَضحَكونَ (آيت : 47) |
پوءِ جڏهن هو اسان جون نشانيون کڻي پهتو ته هو انهن نشانين تي کلڻ لڳا. |
وَما نُريهِم مِن ءايَةٍ إِلّا هِىَ أَكبَرُ مِن أُختِها وَأَخَذنٰهُم بِالعَذابِ لَعَلَّهُم يَرجِعونَ (آيت : 48) |
۽ اسان کين جيڪا به نشاني ڏيکاريون پيا سا پھرين نشاني کان گهڻو وڏي هئي (آخرڪار) اسان انهن کي عذاب ۾ پڪڙيو ته جيئن هو پنھنجي روش کان باز اچن. |
وَقالوا يٰأَيُّهَ السّاحِرُ ادعُ لَنا رَبَّكَ بِما عَهِدَ عِندَكَ إِنَّنا لَمُهتَدونَ (آيت : 49) |
فرعون ۽ سردارن چيو ته اي جادوگر! پنھنجي پالڻھار کان اسان جي حق ۾ دُعا گهر، جنھن جي قبوليت جو هُن توسان وعدو ڪيو آهي. بيشڪ اسان سڌي رستي تي اينداسين. |
فَلَمّا كَشَفنا عَنهُمُ العَذابَ إِذا هُم يَنكُثونَ (آيت : 50) |
پوءِ جڏهن اسان انهن جي مٿان ايندڙ عذاب کي ٽاريو ته هو فوراً پنھنجي ڪيل ڳالهه تان ڦري ويا. |
وَنادىٰ فِرعَونُ فى قَومِهِ قالَ يٰقَومِ أَلَيسَ لى مُلكُ مِصرَ وَهٰذِهِ الأَنهٰرُ تَجرى مِن تَحتى أَفَلا تُبصِرونَ (آيت : 51) |
هڪ ڏينھن فرعون قومي اجلاس ۾ وڏي سڏ چيو ته اي منھنجي قوم! ڇا مصر جي بادشاهي منھنجي نه آهي؟ ۽ هي نهرون منھنجي حڪم سان نٿيون هلن؟ ڇا توهان نٿا ڏسو؟ |
أَم أَنا۠ خَيرٌ مِن هٰذَا الَّذى هُوَ مَهينٌ وَلا يَكادُ يُبينُ (آيت : 52) |
ڇا مان هن کان بھتر نه آهيان جو هي (يعني موسيٰ ) غريب ۽ ڪمزور ماڻهو آهي. جنھن ۾ فصاحت سان ڳالهائڻ جي صلاحيت به نه آهي. |
فَلَولا أُلقِىَ عَلَيهِ أَسوِرَةٌ مِن ذَهَبٍ أَو جاءَ مَعَهُ المَلٰئِكَةُ مُقتَرِنينَ (آيت : 53) |
پوءِ هن جي مٿان سون جا ڪنگڻ ڇو نه لاٿا ويا يا (اهلڪارن جي حيثيت ۾) فرشتن کي ان سان گڏ ڇو نه موڪليو ويو؟ |
فَاستَخَفَّ قَومَهُ فَأَطاعوهُ إِنَّهُم كانوا قَومًا فٰسِقينَ (آيت : 54) |
آخرڪار هن پنھنجي قوم کي (پنهنجي ڳالهين جي ذريعي) بيوقوف ٺاهي ورتو. ۽ قوم سندس ڳالهه مڃي. بيشڪ اها نافرمان قوم هئي. |
فَلَمّا ءاسَفونَا انتَقَمنا مِنهُم فَأَغرَقنٰهُم أَجمَعينَ (آيت : 55) |
پوءِ جڏهن انهن اسان کي ڪاوڙ ڏياري ته اسان انهن کان بدلو ورتو. اسان انهن سڀني کي گڏي ٻوڙي ڇڏيوسين. |
فَجَعَلنٰهُم سَلَفًا وَمَثَلًا لِلءاخِرينَ (آيت : 56) |
پوءِ اسان انهن کي پوئتي ايندڙن جو اڳواڻ ۽ عبرت جو مثال ٺاهيو. |
وَلَمّا ضُرِبَ ابنُ مَريَمَ مَثَلًا إِذا قَومُكَ مِنهُ يَصِدّونَ (آيت : 57) |
جڏهن تنھنجي قوم (يعني مڪي وارن) جي سامھون مريم جي پٽ (عيسى $ ) جو مثال بيان ڪيو ويو ته انهن وٺي شور مچائڻ شروع ڪري ڏنو. |
وَقالوا ءَأٰلِهَتُنا خَيرٌ أَم هُوَ ما ضَرَبوهُ لَكَ إِلّا جَدَلًا بَل هُم قَومٌ خَصِمونَ (آيت : 58) |
چيائون ته ڇا اسان جا معبود بھتر آهن، يا هو؟ انهن اها ڳالهه رڳو جهيڙي کي وڌائڻ خاطر پيش ڪئي هئي. بلڪه اهي ته آهن ئي ڦڏائي قسم جا ماڻهو. |
إِن هُوَ إِلّا عَبدٌ أَنعَمنا عَلَيهِ وَجَعَلنٰهُ مَثَلًا لِبَنى إِسرٰءيلَ (آيت : 59) |
هو (يعني عيسى $ ) ته اسان جو ٻانهو هو. اسان ان تي پنهنجون نعمتون ڪيون هيون ۽ کيس بني اسرائيل لاءِ هڪ نمونو بنايو هو . |
وَلَو نَشاءُ لَجَعَلنا مِنكُم مَلٰئِكَةً فِى الأَرضِ يَخلُفونَ (آيت : 60) |
۽ جيڪڏهن اسان چاهيون ها ته توهان مان ئي ملائڪ پيدا ڪري زمين ۾ توهان جا جانشين بنايون ها. |
وَإِنَّهُ لَعِلمٌ لِلسّاعَةِ فَلا تَمتَرُنَّ بِها وَاتَّبِعونِ هٰذا صِرٰطٌ مُستَقيمٌ (آيت : 61) |
بيشڪ هو (يعني عيسيٰ $ ) ته قيامت جي (ويجهو هجڻ جي) هڪ نشاني آهي. (بھرحال) توهان ان (جي اچڻ) ۾ شڪ نه ڪريو ۽ منھنجي پيروي ڪريو اهوئي سڌو رستو آهي. |
وَلا يَصُدَّنَّكُمُ الشَّيطٰنُ إِنَّهُ لَكُم عَدُوٌّ مُبينٌ (آيت : 62) |
۽ شيطان توهان کي ان رستي کان نه روڪي. بيشڪ هو توهان جو پڌرو دشمن آهي. |
وَلَمّا جاءَ عيسىٰ بِالبَيِّنٰتِ قالَ قَد جِئتُكُم بِالحِكمَةِ وَلِأُبَيِّنَ لَكُم بَعضَ الَّذى تَختَلِفونَ فيهِ فَاتَّقُوا اللَّهَ وَأَطيعونِ (آيت : 63) |
پوءِ جڏهن عيسى ($) پڌريون نشانيون کڻي آيو ته (ماڻهن کي) چيائين ته مان توهان وٽ حڪمت (يعني دانائي) کڻي آيو آهيان ۽ جن ڳالهين ۾ توهان اختلاف رکو ٿا انهن ڳالهين مان ڪن ڳالهين جي حقيقت بيان ڪرڻ آيو آهيان. (بس!) الله تعالى کان ڊڄو ۽ منھنجي پيروي اختيار ڪريو. |
إِنَّ اللَّهَ هُوَ رَبّى وَرَبُّكُم فَاعبُدوهُ هٰذا صِرٰطٌ مُستَقيمٌ (آيت : 64) |
بيشڪ الله تعالى ئي منھنجو پالڻھار ۽ توهان جو پالڻھار آهي ان جي ئي بندگي ڪريو. اهوئي سڌو رستو آهي. |
فَاختَلَفَ الأَحزابُ مِن بَينِهِم فَوَيلٌ لِلَّذينَ ظَلَموا مِن عَذابِ يَومٍ أَليمٍ (آيت : 65) |
پر پوءِ به انهن جماعتن پنھنجو پاڻ ۾ اختلاف ڪيو. پوءِ دردناڪ ڏينھن جي عذاب کان انهن ظالمن لاءِ ويل آهي. |
هَل يَنظُرونَ إِلَّا السّاعَةَ أَن تَأتِيَهُم بَغتَةً وَهُم لا يَشعُرونَ (آيت : 66) |
ڇا هي ماڻهو رڳو ان ڳالهه جو انتظار ڪن ٿا ته مٿن قيامت اچانڪ ڪڙڪي پوي جو کين خبر به نه پوي. |
الأَخِلّاءُ يَومَئِذٍ بَعضُهُم لِبَعضٍ عَدُوٌّ إِلَّا المُتَّقينَ (آيت : 67) |
ان ڏينھن پرهيزگارن کان سواءِ باقي ٻيا سڀ گهرا دوست به هڪ ٻئي جا دشمن ٿي ويندا. |
يٰعِبادِ لا خَوفٌ عَلَيكُمُ اليَومَ وَلا أَنتُم تَحزَنونَ (آيت : 68) |
اي منھنجا ٻانهو! اڄوڪي ڏينھن توهان جي لاءِ نه ڪو خوف آهي ۽ نه ئي وري اوهان غمگين ٿيندا. |
الَّذينَ ءامَنوا بِـٔايٰتِنا وَكانوا مُسلِمينَ (آيت : 69) |
(اها خوشخبري انهن ماڻهن لاءِ آهي) جن اسان جي آيتن تي ايمان آندو ۽ اُهي فرمانبردار ٿي رهيا هئا . |
ادخُلُوا الجَنَّةَ أَنتُم وَأَزوٰجُكُم تُحبَرونَ (آيت : 70) |
(تن کي چيو ويندو ته) توهان ۽ توهان جون گهر واريون جنت ۾ داخل ٿي وڃو. توهان کي (اتي) خوش ڪيو ويندو. |
يُطافُ عَلَيهِم بِصِحافٍ مِن ذَهَبٍ وَأَكوابٍ وَفيها ما تَشتَهيهِ الأَنفُسُ وَتَلَذُّ الأَعيُنُ وَأَنتُم فيها خٰلِدونَ (آيت : 71) |
انهن جي لاءِ (کاڌي پيتي جي شين سان ڀريل) سون جا ٿالهه ۽ پيالا ڦيرايا ويندا. ان ۾ سندن خواهش مطابق شيون هونديون جيڪي ڏسڻ سان ئي ڏاڍيون وڻنديون. (کين چيو ويندو ته) توهان ان ۾ هميشه رهندا. |
وَتِلكَ الجَنَّةُ الَّتى أورِثتُموها بِما كُنتُم تَعمَلونَ (آيت : 72) |
۽ اها اٿو جنت! جنهن جو توهان کي توهان جي (سھڻن) عملن جي ڪري وارث بڻايو ويو آهي. |
لَكُم فيها فٰكِهَةٌ كَثيرَةٌ مِنها تَأكُلونَ (آيت : 73) |
ان ۾ توهان جي لاءِ (مختلف قسمن جا) کوڙ سارا ميوا به هوندا جن مان توهان کائيندا. |
إِنَّ المُجرِمينَ فى عَذابِ جَهَنَّمَ خٰلِدونَ (آيت : 74) |
بيشڪ ڏوهاري ماڻهو هميشه لاءِ جھنم جي عذاب ۾ هوندا. |
لا يُفَتَّرُ عَنهُم وَهُم فيهِ مُبلِسونَ (آيت : 75) |
انهن جي عذاب ۾ ڪابه گهٽتائي نه ڪئي ويندي ۽ اُهي مايوس ٿي ويٺا هوندا. |
وَما ظَلَمنٰهُم وَلٰكِن كانوا هُمُ الظّٰلِمينَ (آيت : 76) |
اسان انهن جي مٿان ڪوبه ظلم نه ڪيو آهي پر هُو پاڻ ئي ظالم هئا. |
وَنادَوا يٰمٰلِكُ لِيَقضِ عَلَينا رَبُّكَ قالَ إِنَّكُم مٰكِثونَ (آيت : 77) |
۽ هو (جھنم جي داروغي) کي چوندا اي مالڪ! جيڪر تنھنجو پالڻھار اسان کي (هن عذاب کان) موت ئي ڏئي ڇڏي. اهو داروغو چوندو ته (نه) توهان اِن حالت ۾ ئي رهندا. |
لَقَد جِئنٰكُم بِالحَقِّ وَلٰكِنَّ أَكثَرَكُم لِلحَقِّ كٰرِهونَ (آيت : 78) |
بيشڪ اسان توهان وٽ حق ڳالهه آندي هئي پر توهان مان گهڻا ماڻهو حق ڳالهه کان نفرت ڪندا هئا. |
أَم أَبرَموا أَمرًا فَإِنّا مُبرِمونَ (آيت : 79) |
(ڇا مڪي وارن ماڻهن) ڪنھن منصوبي جي ٽِرڪ (يعني چال ) سوچي آهي ته پوءِ (ٺيڪ آ) اسان به پنھنجو منصوبو جوڙيون ٿا. |
أَم يَحسَبونَ أَنّا لا نَسمَعُ سِرَّهُم وَنَجوىٰهُم بَلىٰ وَرُسُلُنا لَدَيهِم يَكتُبونَ (آيت : 80) |
ڇا هي ماڻهو اهو سمجهي ويٺا آهن ته اسان سندن راز جي ڳالهين ۽ لڪيل صلاحن کي نٿا ٻڌون. ڇو نه! (هر شيءِ ٻڌون ٿا) ۽ انهن جي مٿان اسان جا مقرر ملائڪ به هر شيءِ لکن ٿا. |
قُل إِن كانَ لِلرَّحمٰنِ وَلَدٌ فَأَنا۠ أَوَّلُ العٰبِدينَ (آيت : 81) |
(اي نبيﷺ!) چؤ ته جيڪڏهن واقعي الله تعالى کي ڪا اولاد هجي ها ته مان ئي سڀ کان پھريان ان (اولاد واري الله) جي عبادت ڪريان ها. |
سُبحٰنَ رَبِّ السَّمٰوٰتِ وَالأَرضِ رَبِّ العَرشِ عَمّا يَصِفونَ (آيت : 82) |
آسمانن ۽ زمين جو (حقيقي) پالڻھار ۽ عرش جو پالڻهار ته انهن جي بيان ڪيل ڳالهين کان پاڪ آهي. |
فَذَرهُم يَخوضوا وَيَلعَبوا حَتّىٰ يُلٰقوا يَومَهُمُ الَّذى يوعَدونَ (آيت : 83) |
(اي نبيﷺ!) تون انهن کي ايستائين بيھوده ڳالهين ۽ کيل تماشي ۾لڳو رهڻ ڏي ، جيستائين هو پنهنجو اهو ڏينھن ڏسن جنھن جو انهن سان وعدو ڪيو ويو آهي. |
وَهُوَ الَّذى فِى السَّماءِ إِلٰهٌ وَفِى الأَرضِ إِلٰهٌ وَهُوَ الحَكيمُ العَليمُ (آيت : 84) |
آسمانن ۽ زمين ۾ رهندڙن جو هڪڙو ئي معبود آهي. جيڪو وڏي حڪمت وارو ۽ وڏي علم وارو آهي. |
وَتَبارَكَ الَّذى لَهُ مُلكُ السَّمٰوٰتِ وَالأَرضِ وَما بَينَهُما وَعِندَهُ عِلمُ السّاعَةِ وَإِلَيهِ تُرجَعونَ (آيت : 85) |
وڏي برڪت وارو آهي جيڪو آسمانن، زمين ۽ انهن ٻنهي جي وچ ۾ رهندڙ مخلوق جو بادشاهه آهي. ان وٽ ئي قيامت اچڻ جو (صحيح) علم آهي. توهان سڀ ان ڏانھن ئي موٽايا ويندا. |
وَلا يَملِكُ الَّذينَ يَدعونَ مِن دونِهِ الشَّفٰعَةَ إِلّا مَن شَهِدَ بِالحَقِّ وَهُم يَعلَمونَ (آيت : 86) |
الله تعالى کي ڇڏي هي ماڻهو جن کي سڏين ٿا تن کي شفاعت ڪرڻ جو بلڪل اختيار نه آهي. ها باقي اُهي ماڻهو جن سوچي سمجهي حقيقت ڄاڻي حق جي گواهي ڏني هوندي (سي الله تعالى جي اجازت سان سفارش ڪري سگهندا) |
وَلَئِن سَأَلتَهُم مَن خَلَقَهُم لَيَقولُنَّ اللَّهُ فَأَنّىٰ يُؤفَكونَ (آيت : 87) |
جيڪڏهن توهان انهن کان پڇا ڪندا ته انهن کي ڪنھن پيدا ڪيو آهي؟ ته هو ضرور چوندا ته الله تعالى (پيدا ڪيو آهي) پوءِ به هي ماڻهو ڪٿان ڌوڪو کائي رهيا آهن؟ |
وَقيلِهِ يٰرَبِّ إِنَّ هٰؤُلاءِ قَومٌ لا يُؤمِنونَ (آيت : 88) |
قسم آهي (رسول سڳوري جي) هن قول جو ته: اي منھنجا پالڻھار! ”هن قوم جا ماڻهو ته (مون تي) ايمان ئي نٿا آڻين.“ |
فَاصفَح عَنهُم وَقُل سَلٰمٌ فَسَوفَ يَعلَمونَ (آيت : 89) |
(اي نبيﷺ!) توهان انهن کي سلام ڪري پاسو ڪري وڃو. انهن ماڻهن کي (حقيقت جي) جلد ئي خبر پئجي ويندي. |