1

الۡفَاتِحَۃِ

1 رڪوع 7 آيتون
2

الۡبَقَرَۃِ

40 رڪوع 286 آيتون
3

اٰلِ عِمۡرٰنَ

20 رڪوع 200 آيتون
4

النِّسَآءِ

24 رڪوع 176 آيتون
5

المَآئِدَۃِ

16 رڪوع 120 آيتون
6

الۡاَنۡعَامِ

20 رڪوع 165 آيتون
7

الۡاَعۡرَافِ

24 رڪوع 206 آيتون
8

الۡاَنۡفَالِ

10 رڪوع 75 آيتون
9

التَّوۡبَۃِ

16 رڪوع 129 آيتون
10

یُوۡنُسَ

11 رڪوع 109 آيتون
11

ہُوۡدٍ

10 رڪوع 123 آيتون
12

یُوسُفَ

12 رڪوع 111 آيتون
13

الرَّعۡدِ

6 رڪوع 43 آيتون
14

اِبۡرٰہِیۡمَ

7 رڪوع 52 آيتون
15

الۡحِجۡرِ

6 رڪوع 99 آيتون
16

النَّحۡلِ

16 رڪوع 128 آيتون
17

بَنِیۡۤ اسۡرَآءِیۡلَ

12 رڪوع 111 آيتون
18

الۡکَہۡفِ

12 رڪوع 110 آيتون
19

مَرۡیَمَ

6 رڪوع 98 آيتون
20

طٰہٰ

8 رڪوع 135 آيتون
21

الۡانۡۢبِیَآءِ

7 رڪوع 112 آيتون
22

الۡحَجِّ

10 رڪوع 78 آيتون
23

الۡمُؤۡمِنُوۡنَ

6 رڪوع 118 آيتون
24

النُّوۡرِ

9 رڪوع 64 آيتون
25

الۡفُرۡقَانِ

6 رڪوع 77 آيتون
26

الشُّعَرَآءِ

11 رڪوع 227 آيتون
27

النَّمۡلِ

7 رڪوع 93 آيتون
28

الۡقَصَصِ

9 رڪوع 88 آيتون
29

الۡعَنۡکَبُوۡتِ

7 رڪوع 69 آيتون
30

الرُّوۡمِ

6 رڪوع 60 آيتون
31

لُقۡمٰنَ

4 رڪوع 34 آيتون
32

السَّجۡدَۃِ

3 رڪوع 30 آيتون
33

الۡاَحۡزَابِ

9 رڪوع 73 آيتون
34

سَـبَاٍ

6 رڪوع 54 آيتون
35

فَـاطِرٍ

5 رڪوع 45 آيتون
36

یٰسٓ

5 رڪوع 83 آيتون
37

الصّٰٓفّٰت

5 رڪوع 182 آيتون
38

صٓ

5 رڪوع 88 آيتون
39

الزُّمَرِ

8 رڪوع 75 آيتون
40

الۡمُؤۡمِنِ

9 رڪوع 85 آيتون
41

حٰمٓ السَّجۡدَۃِ

6 رڪوع 54 آيتون
42

الشُّوۡرٰی

5 رڪوع 53 آيتون
43

الزُّخۡرُفِ

7 رڪوع 89 آيتون
44

الدُّخَانِ

3 رڪوع 59 آيتون
45

الۡجَاثِیَۃِ

4 رڪوع 37 آيتون
46

الۡاَحۡقَافِ

4 رڪوع 35 آيتون
47

مُحَمَّدٍ

4 رڪوع 38 آيتون
48

الۡفَتۡحِ

4 رڪوع 29 آيتون
49

الۡحُجُرٰتِ

2 رڪوع 18 آيتون
50

قٓ

3 رڪوع 45 آيتون
51

الذّٰرِیٰتِ

3 رڪوع 60 آيتون
52

الطُّوۡرِ

2 رڪوع 49 آيتون
53

النَّجۡمِ

3 رڪوع 62 آيتون
54

الۡقَمَرِ

3 رڪوع 55 آيتون
55

الرَّحۡمٰنِ

3 رڪوع 78 آيتون
56

الۡوَاقِعَۃِ

3 رڪوع 96 آيتون
57

الۡحَدِیۡدِ

4 رڪوع 29 آيتون
58

الۡمُجَادَلَۃِ

3 رڪوع 22 آيتون
59

الۡحَشۡرِ

3 رڪوع 24 آيتون
60

الۡمُمۡتَحِنَۃِ

2 رڪوع 13 آيتون
61

الصَّفِّ

2 رڪوع 14 آيتون
62

الۡجُمُعَۃِ

2 رڪوع 11 آيتون
63

الۡمُنٰفِقُوۡنَ

2 رڪوع 11 آيتون
64

التَّغَابُنِ

2 رڪوع 18 آيتون
65

الطَّلَاقِ

2 رڪوع 12 آيتون
66

التَّحۡرِیۡمِ

2 رڪوع 12 آيتون
67

الۡمُلۡکِ

2 رڪوع 30 آيتون
68

الۡقَلَمِ

2 رڪوع 52 آيتون
69

الۡحَآقَّــۃِ

2 رڪوع 52 آيتون
70

الۡمَعَارِجِ

2 رڪوع 44 آيتون
71

نُوۡحٍ

2 رڪوع 28 آيتون
72

الۡجِنِّ

2 رڪوع 28 آيتون
73

الۡمُزَّمِّلِ

2 رڪوع 20 آيتون
74

الۡمُدَّثِّرِ

2 رڪوع 56 آيتون
75

الۡقِیٰمَۃِ

2 رڪوع 40 آيتون
76

الدَّھۡرِ

2 رڪوع 31 آيتون
77

الۡمُرۡسَلٰتِ

2 رڪوع 50 آيتون
78

النَّبَاِ

2 رڪوع 40 آيتون
79

النّٰزِعٰتِ

2 رڪوع 46 آيتون
80

عَبَـسَ

1 رڪوع 42 آيتون
81

التَّکۡوِیۡرِ

1 رڪوع 29 آيتون
82

الۡاِنۡفِطَارِ

1 رڪوع 19 آيتون
83

المُطَفِّفِیۡنَ

1 رڪوع 36 آيتون
84

الاِنۡشقَاقِ

1 رڪوع 25 آيتون
85

الۡبُرُوۡجِ

1 رڪوع 22 آيتون
86

الطَّارِقِ

1 رڪوع 17 آيتون
87

الۡاَعۡلٰی

1 رڪوع 19 آيتون
88

الۡغَاشِیَۃِ

1 رڪوع 26 آيتون
89

الۡفَجۡرِ

1 رڪوع 30 آيتون
90

الۡبَلَدِ

1 رڪوع 20 آيتون
91

الشَّمۡسِ

1 رڪوع 15 آيتون
92

الَّیۡلِ

1 رڪوع 21 آيتون
93

الضُّحٰی

1 رڪوع 11 آيتون
94

اَلَمۡ نَشۡرَحَ

1 رڪوع 8 آيتون
95

التِّــیۡنِ

1 رڪوع 8 آيتون
96

الۡعَـلَقِ

1 رڪوع 19 آيتون
97

الۡقَدۡرِ

1 رڪوع 5 آيتون
98

الۡبَـیِّنَـۃِ

1 رڪوع 8 آيتون
99

الزِّلۡزَالِ

1 رڪوع 8 آيتون
100

الۡعٰدِیٰتِ

1 رڪوع 11 آيتون
101

الۡقَارِعَۃِ

1 رڪوع 11 آيتون
102

التَّکَاثُرِ

1 رڪوع 8 آيتون
103

الۡعَصۡرِ

1 رڪوع 3 آيتون
104

الۡہُمَزَۃِ

1 رڪوع 9 آيتون
105

الۡفِیۡـلِ

1 رڪوع 5 آيتون
106

قُرَیۡشٍ

1 رڪوع 4 آيتون
107

الۡمَاعُوۡنِ

1 رڪوع 7 آيتون
108

الۡکَوۡثَرِ

1 رڪوع 3 آيتون
109

الۡکٰفِرُوۡنَ

1 رڪوع 6 آيتون
110

النَّصۡرِ

1 رڪوع 3 آيتون
111

اللَّھَبِ

1 رڪوع 5 آيتون
112

الۡاِخۡلَاصِ

1 رڪوع 4 آيتون
113

الۡفَلَقِ

1 رڪوع 5 آيتون
114

النَّاسِ

1 رڪوع 6 آيتون

060 surah

ھي سورة مَدَنِیَّۃٌ آھي . ھِن ۾ 13 آيتون ۽ 2 رڪوع آھن

واپس وڃو

بِسْمِ اللَّـهِ الرَّحْمَـٰنِ الرَّحِيمِ

60:1

يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا لَا تَتَّخِذُوْا عَدُوِّيْ وَعَدُوَّكُمْ اَوْلِيَاۗءَ تُلْقُوْنَ اِلَيْهِمْ بِالْمَوَدَّةِ وَقَدْ كَفَرُوْا بِـمَا جَاۗءَكُمْ مِّنَ الْحَقِّ ۚ يُخْرِجُوْنَ الرَّسُوْلَ وَاِيَّاكُمْ اَنْ تُؤْمِنُوْا بِاللّٰهِ رَبِّكُمْ ۭ اِنْ كُنْتُمْ خَرَجْتُمْ جِهَادًا فِيْ سَبِيْلِيْ وَابْتِغَاۗءَ مَرْضَاتِيْ ڰ تُسِرُّوْنَ اِلَيْهِمْ بِالْمَوَدَّةِ ڰ وَاَنَا اَعْلَمُ بِـمَآ اَخْفَيْتُمْ وَمَآ اَعْلَنْتُمْ ۭ وَمَنْ يَّفْعَلْهُ مِنْكُمْ فَقَدْ ضَلَّ سَوَاۗءَ السَّبِيْلِ 1‏۝

اي ايمان وارا! نه وٺو منهنجي دشمنن ۽ پنهنجي دشمنن کي دوست اظهار ڪيو ٿا انهن ڏانهن دوستي حالانڪ تحقيق انڪار ڪيائون ان جو جيڪو آيو اوهان وٽ حق ڪڍن پيا رسول کي ۽ اوهان کي هن سببان جو ايمان آڻيو پيا الله، پنهنجي رب تي جيڪڏهن نڪتا آهيو اوهان جهاد لاءِ منهنجي واٽ ۾ ۽ منهنجي رضا طلب ڪرڻ جي لاءِ لڪ ۾ پيغام موڪليو پيا انهن ڏانهن دوستيءَ جو ۽ مان وڌيڪ ڄاڻان ٿو جيڪي لڪايو پيا ۽ جيڪي ظاهر ڪيو پيا ۽ جيڪو به ڪري ٿو اهو اوهان مان پوءِ تحقيق گمراهه ٿيو سڌي واٽ کان .

— مولانا محمد ادريس ڏاھري

اي ايمان وارؤ! اوهين منهنجن دشمنن ۽ پنهنجن دشمنن (ڪافرن) کي دوست نه بنايو! اوهين انهن ڏي دوستيءَ جا پيغام موڪليو ٿا. هوڏانهن جو حق اوهان وٽ آيو آهي، ان جو اهي انڪار ڪري چڪا آهن. رسول ﷺ ۽ اوهان کي (پنهنجي ديس مان) هن ڪري ڪڍن ٿا جو اوهين پنهنجي پاليندڙ (الله) کي مڃيو ٿا، جيڪڏهن اوهين منهنجي رستي ۾ جنگ ڪرڻ لاءِ ۽ منهنجي رضامندي گهرڻ لاءِ نڪتا آهيو. (ته کين دوست نه بنايو) اوهين لڪي انهن سان دوستي رکو ٿا هوڏانهن جيڪي اوهين لڪايو ٿا ۽ جيڪي ظاهر ڪريو ٿا ان کي آءُ چڱيءَ طرح ڄاڻندڙ آهيان ۽ جو اوهان مان اهو ڪم ڪندو سو بيشڪ سڌي رستي کان پري وڃي پيو.

— مولانا محمد مدني

اي ايمان وارؤ! توهان منھنجي ۽ پنھنجي دشمنن کي دوست نه ٺاهيو حالانڪه توهان وٽ جيڪو سچو دين آيو آهي، هي ماڻهو ان جو انڪار ڪن ٿا پوءِ به توهان انهن ڏي لڪي دوستي جا هٿ وڌايو ٿا. هي ماڻهو ته (ان ڪري) رسول سڳوري ۽ توهان کي جلا وطن ڪن ٿا جو توهان پنھنجي پالڻھار تي ايمان آندو آهي. جيڪڏهن توهان منھنجي راهه ۾ جھاد ڪرڻ ۽ منھنجي رضامندي حاصل ڪرڻ لاءِ نڪتا آهيو ته (پوءِ انهن سان دوستي نه رکو) توهان جو ڪجهه لڪايو ٿا يا ظاهر ڪريو ٿا مان سڀ ڄاڻان ٿو. (هاڻي) توهان مان جيڪو به اهڙي حرڪت ڪندو (پڪ سمجهو ته) هو سڌي رستي کان گمراهه ٿي ويو.

— عبدالسلام ڀُٽو

60:2

اِنْ يَّثْقَفُوْكُمْ يَكُوْنُوْا لَكُمْ اَعْدَاۗءً وَّيَبْسُطُوْٓا اِلَيْكُمْ اَيْدِيَهُمْ وَاَلْسِنَتَهُمْ بِالسُّوْۗءِ وَوَدُّوْا لَوْ تَكْفُرُوْنَ 2‏۝ۭ

جيڪڏهن لهندا اوهان کي ته هوندا اوهان جا دشمن ۽ وڌائيندا اوهان ڏانهن پنهنجا هٿ ۽ پنهنجون زبانون برائيءَ سان ۽ محبت رکن ٿا جيڪڏهن ڪافر ٿيو اوهان .

— مولانا محمد ادريس ڏاھري

جيڪڏهن اوهين انهن جي هٿ اچي ويندو ته هو اوهان جا دشمن ٿي پوندا ۽ اوهان ڏي بڇڙائيءَ سان پنهنجا هٿ ۽ زبانون ڊگهيون ڪندا ۽ هي خواهش اٿن ته اوهين ڪافر ٿيو.

— مولانا محمد مدني

جيڪڏهن هي (ڪافر) توهان کي ڪٿي قابو ڪري وٺندا ته هو توهان سان دشمنن وارو سلوڪ ڪندا ۽ پنھنجي هٿن ۽ زبانن (يعني طعنن تنڪن) جي ذريعي توهان کي وڏي تڪليف پھچائيندا. هي ته چاهين ٿا ته توهان (ڪنهن به طريقي سان) ڪافر ٿي وڃو.

— عبدالسلام ڀُٽو

60:3

لَنْ تَنْفَعَكُمْ اَرْحَامُكُمْ وَلَآ اَوْلَادُكُمْ ڔ يَوْمَ الْقِيٰمَةِ ڔ يَفْصِلُ بَيْنَكُمْ ۭ وَاللّٰهُ بِـمَا تَعْمَلُوْنَ بَصِيْرٌ 3‏۝

هرگز نفعو نه ڏينديون اوهان کي اوهان جون مائٽيون ۽ نه اوهان جو اولاد قيامت جي ڏينهن جدائي ڪندو اوهان ۾ ۽ الله جيڪي ڪيو ٿا ڏسندڙ آهي .

— مولانا محمد ادريس ڏاھري

قيامت جي ڏينهن نه اوها نجون مائٽيون ۽ نه اوها ن جا اولاد اوهان کي فائدو پهچائيندا، الله اوهان جي وچ ۾ فيصلو ڪندو ۽ جيڪي اوهين ڪريو ٿا تنهن کي الله ڏسي رهيو آهي.

— مولانا محمد مدني

قيامت جي ڏينھن توهان کي مٽي مائٽي ۽ توهان جو اولاد ڪوبه فائدو نه پھچائي سگهندا. الله تعالى توهان سڀني جي وچ ۾ جدائي وجهي ڇڏيندو. الله تعالى توهان جي عملن کي خوب ڏسندڙ آهي.

— عبدالسلام ڀُٽو

60:4

قَدْ كَانَتْ لَكُمْ اُسْوَةٌ حَسَنَةٌ فِيْٓ اِبْرٰهِيْمَ وَالَّذِيْنَ مَعَهٗ ۚ اِذْ قَالُوْا لِقَوْمِهِمْ اِنَّا بُرَءٰۗؤُا مِنْكُمْ وَمِـمَّا تَعْبُدُوْنَ مِنْ دُوْنِ اللّٰهِ ۡ كَفَرْنَا بِكُمْ وَبَدَا بَيْنَنَا وَبَيْنَكُمُ الْعَدَاوَةُ وَالْبَغْضَاۗءُ اَبَدًا حَتّٰى تُؤْمِنُوْا بِاللّٰهِ وَحْدَهٗ ٓ اِلَّا قَوْلَ اِبْرٰهِيْمَ لِاَبِيْهِ لَاَسْتَغْفِرَنَّ لَكَ وَمَآ اَمْلِكُ لَكَ مِنَ اللّٰهِ مِنْ شَيْءٍ ۭ رَبَّنَا عَلَيْكَ تَوَكَّلْنَا وَاِلَيْكَ اَنَبْنَا وَاِلَيْكَ الْمَصِيْرُ 4‏۝

تحقيق آهي اوهان جي لاءِ نمونو سهڻو ابراهيم ۽ انهن ۾ جيڪي ان سان گڏ هئا جڏهن چيائون پنهنجي قوم کي ته بيشڪ اسين بيزار آهيون اوهان کان ۽ انهن کان جن جي عبادت ڪيو ٿا الله کان سواءِ انڪار ڪيو اسان اوهان جو ۽ ظاهر ٿي اسان ۽ اوهان جي وچ ۾ عداوت ۽ بغض هميشہ تانجو ايمان آڻيو الله تي اڪيلو اهو مگر ابراهيم جو چوڻ پنهنجي پيءُ لاءِ ته البته ضرورمغفرت طلب ڪندس تنهنجي لاءِ ۽ نه ٿو مالڪ ٿيان تنهنجي لاءِ الله وٽ ڪجهه به اي اسان جا رب! توتي توڪل ڪئي اسان ۽ تو ڏانهن موٽياسون اسان ۽ تو ڏانهن ئي موٽڻو آهي .

— مولانا محمد ادريس ڏاھري

بيشڪ ابراهيم ۽جيڪي ان سان گڏ هئا تن (جي ڳالهين) ۾ اوهان لاءِ چٽي پيروي آهي. جڏهن انهن پنهنجيءَ قوم کي چيو ته اسين اوهان کان ۽ جن کي اوهين الله کان سواءِ پوڄيو ٿا، تن کان بيزار آهيون. اسان اوهان (جي عقيدي) جو انڪار ڪيو ۽ اسان ۽ اوهان جي وچ ۾ دشمني ۽ وير هميشه لاءِ پڌرو ٿي چڪو جيستائين اڪيلي الله کي (نه) مڃيو پر ابرآهيم عه جو پنهنجي پيءُ کي چوڻ ته آءُ ضرور تو لاءِ معافي گهرندس توڙي جو آءُ تولاءِ الله جي طرفان ڪنهن شيءِ جو به اختيار نه ٿو رکان (۽ ابرآهيم عه چيو ته) اي اسان جا پاليندڙ! توتي اسان ڀروسو ڪيو ۽ توڏي موٽيا آهيون ۽ توڏي ئي موٽڻ آهي.

— مولانا محمد مدني

توهان ماڻهن جي لاءِ ابراهيم ($) ۽ ان جي ساٿين جي طريقي ۾ بھترين نمونو موجود آهي جڏهن انهن پنھنجي قوم کي چيو ته توهان الله تعالى کي ڇڏي جن جي پوڄا ڪريو ٿا بيشڪ اسان انهن کان ۽ توهان کان بيزار آهيون. اصل ۾ اسان توهان (جي عقيدي) جا ئي انڪاري آهيون ۽ (اڄ کان) اسان ۽ توهان جي وچ ۾ هميشه رهڻ واري دشمني ۽ نفرت شروع ٿي وئي آهي. (اها ايستائين رهندي) جيستائين توهان هڪ اڪيلي الله تي ايمان نه آڻيندا (باقي ان جو هي عمل پيروي جوڳو نه آهي ته) ابراهيم ($) جو پنھنجي پيءُ کي اهو چوڻ ته مان تنھنجي لاءِ ضرور (الله تعالى کان) معافي گهرندس. حالانڪه مان تنھنجي فائدي لاءِ الله تعالى جي طرفان ڪنھن به شيءِ جو اختيار نٿو رکان. (پوءِ ابراهيم $۽ سندس ساٿين هي دعا گهري ته:) اي اسان جا پالڻھار! اسان توتي ڀروسو ڪيو، توڏي ئي رجوع ڪيو آهي ۽ (هر شيءِ جو) موٽڻ توڏانهن ئي آهي.

— عبدالسلام ڀُٽو

60:5

رَبَّنَا لَا تَجْعَلْنَا فِتْنَةً لِّلَّذِيْنَ كَفَرُوْا وَاغْفِرْ لَنَا رَبَّنَا ۚ اِنَّكَ اَنْتَ الْعَزِيْزُ الْحَكِيْمُ 5‏۝

اي اسان جا رب! نه بناءِ اسان کي فتنہ انهن جي لاءِ جن ڪفر ڪيو ۽ بخش فرماءِ اسان کي اي اسان جا رب! بيشڪ تون ئي غالب، حڪمت وارو آهين .

— مولانا محمد ادريس ڏاھري

اي اسان جا پاليندڙ! اسان کي ڪافرن جو زيردست نه ڪر ۽ اسان کي معاف ڪر اي اسان جا پاليندڙ! بيشڪ تون زبردست (۽) حڪمت وارو آهين.

— مولانا محمد مدني

اي اسان جا پالڻھار! اسان کي ڪافرن جي لاءِ آزمائش نه بنائجانءِ ۽ اي اسان جا پالڻھار! اسان کي معاف فرماءِ. بيشڪ تون زبردست حڪمت وارو آهين.

— عبدالسلام ڀُٽو

60:6

لَقَدْ كَانَ لَكُمْ فِيْهِمْ اُسْوَةٌ حَسَـنَةٌ لِّمَنْ كَانَ يَرْجُوا اللّٰهَ وَالْيَوْمَ الْاٰخِرَ ۭ وَمَنْ يَّتَوَلَّ فَاِنَّ اللّٰهَ هُوَ الْغَنِيُّ الْحَمِيْدُ 6‏۝ۧ

البته تحقيق آهي اوهان جي لاءِ انهن ۾ نمونو سهڻو ان جي لاءِ جيڪو اميد رکي ٿو الله ۾ ۽ قيامت جي ڏينهن ۾ ۽ جيڪو منهن موڙيندو پوءِ بيشڪ الله اهو ئي شاهوڪار، ساراهيل آهي .

— مولانا محمد ادريس ڏاھري

بيشڪ ان (مٿين) جماعت ۾ اوهان مان ان لاءِ جو الله (جي ثواب) ۽ قيامت جي ڏينهن (اچڻ) جي اميد رکي ٿو چٽي پيروي آهي. ۽ جيڪو منهن موڙيندو ته الله ئي بي پرواه سارآهيل آهي.

— مولانا محمد مدني

توهان مان جيڪو ماڻهو الله تعالى ۽ آخرت جي ڏينھن جي اچڻ جي اميد رکي ٿو ته ان لاءِ انهن ماڻهن (يعني ابراهيم $۽ سندس ساٿين) جي طريقي ۾ سھڻو نمونو موجود آهي پوءِ جيڪو ماڻهو منھن موڙيندو ته بيشڪ الله تعالى بي پرواهه تعريف جي لائق آهي.

— عبدالسلام ڀُٽو

60:7

عَسَى اللّٰهُ اَنْ يَّجْعَلَ بَيْنَكُمْ وَبَيْنَ الَّذِيْنَ عَادَيْتُمْ مِّنْهُمْ مَّوَدَّةً ۭ وَاللّٰهُ قَدِيْرٌ ۭ وَاللّٰهُ غَفُوْرٌ رَّحِيْمٌ 7‏۝

ويجهو آهي ته الله پيدا ڪري اوهان جي وچ ۾ ۽ انهن جي وچ ۾ جن سان دشمني رکي اَٿوَ دوستي ۽ الله قادر آهي ۽ الله بخشڻهار، مهربان آهي .

— مولانا محمد ادريس ڏاھري

اميد آهي ته الله اوهان جي وچ ۾ ۽ انهن جي وچ ۾ جن سان اوهان دشمني رکي آهي دوستي پيدا ڪري ڏئي. ۽ الله ڪري سگهي ٿو. ۽ الله معاف ڪندڙ نهايت رحم وارو آهي.

— مولانا محمد مدني

اميد آهي ته الله تعالى توهان جي ۽ جن سان توهان (الله تعالى ڪارڻ) دشمني رکي آهي تن جي دلين ۾ (اڳتي هلي ڪري) محبت پيد اڪري ڇڏي ۽ الله تعالى (هر شيءِ تي) قدرت رکندڙ آهي. الله تعالى وڏو معاف ڪندڙ ۽ وڏو رحم ڪندڙ آهي.

— عبدالسلام ڀُٽو

60:8

لَا يَنْهٰىكُمُ اللّٰهُ عَنِ الَّذِيْنَ لَمْ يُقَاتِلُوْكُمْ فِي الدِّيْنِ وَلَمْ يُخْرِجُوْكُمْ مِّنْ دِيَارِكُمْ اَنْ تَبَرُّوْهُمْ وَتُقْسِطُوْٓا اِلَيْهِمْ ۭ اِنَّ اللّٰهَ يُـحِبُّ الْمُقْسِطِيْنَ 8‏۝

نه ٿو روڪي اوهان کي الله انهن کان جو نه جنگ ڪيائون اوهان سان دين ۾ ۽ نه ڪڍيائون اوهان کي اوهان جي گهرن مان ته نيڪي ڪيو انهن سان ۽ انصاف ڪيو انهن سان بيشڪ الله محبت رکي ٿو انصاف ڪندڙن سان .

— مولانا محمد ادريس ڏاھري

الله اوهان کي انهن کان نه ٿو جهلي جن نه اوهان سان دين جي باري ۾ جنگ ڪئي ۽ نه اوهان کي پنهنجن گهرن مان ٻاهر ڪڍيو ته اوهين انهن سان ڀلائي ڪريو ۽ انهن سان انصاف جو معاملو ڪريو. بيشڪ الله ته انصاف وارن کي دوست رکي ٿو.

— مولانا محمد مدني

جيڪي ماڻهو توهان سان دين جي معاملي ۾ نه وڙهيا آهن، نه ئي توهان کي پنھنجي گهرن مان ڪڍيو آهي الله تعالى انهن سان ڀلائي ۽ انصاف ڪرڻ کان توهان کي منع نٿو ڪري. بيشڪ الله تعالى انصاف ڪرڻ وارن کي پسند ڪندو آهي.

— عبدالسلام ڀُٽو

60:9

اِنَّـمَا يَنْهٰىكُمُ اللّٰهُ عَنِ الَّذِيْنَ قٰتَلُوْكُمْ فِي الدِّيْنِ وَاَخْرَجُوْكُمْ مِّنْ دِيَارِكُمْ وَظٰهَرُوْا عَلٰٓي اِخْرَاجِكُمْ اَنْ تَوَلَّوْهُمْ ۚ وَمَنْ يَّتَوَلَّهُمْ فَاُولٰۗىِٕكَ هُمُ الظّٰلِمُوْنَ 9‏۝

بيشڪ روڪي ٿو اوهان کي الله انهن کان جن جنگ ڪئي اوهان سان دين (جي معاملي) ۾ ۽ ڪڍيائون اوهان کي اوهان جي گهرن مان ۽ مدد ڪيائون اوهان جي ڪڍڻ تي ته دوستي رکو انهن سان ۽ جيڪو دوستي رکندو انهن سان پوءِ اهيئي ظالم آهن .

— مولانا محمد ادريس ڏاھري

الله رڳو اوهان کي انهن کان جهلي ٿو جن اوهان سان دين جي باري ۾ جنگ ڪئي ۽اوهان کي پنهنجن گهر ن مان ٻاهر ڪڍيو ۽ اوهان جي ڪڍڻ ۾ مدد ڪئي ته اوهين انهن سان دوستي رکو. ۽ جيڪي ساڻن دوستي رکندا سي ئي (مسلمانن تي) ظلم ڪندڙ آهن.

— مولانا محمد مدني

الله تعالى ته توهان کي رڳو اهڙن ماڻهن سان دوستي رکڻ کان جهلي ٿو جيڪي توهان سان دين جي معاملي ۾ وڙهيا آهن، توهان کي پنھنجي گهرن مان ڪڍيو آهي ۽ توهان جي ڪڍڻ ۾ (ٻين ماڻهن سان) هٿ ونڊايو آهي جيڪڏهن ڪير انهن سان دوستي رکي ته اهي ئي ظالم آهن.

— عبدالسلام ڀُٽو

60:10

يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْٓا اِذَا جَاۗءَكُمُ الْمُؤْمِنٰتُ مُهٰجِرٰتٍ فَامْتَحِنُوْهُنَّ ۭ اَللّٰهُ اَعْلَمُ بِـاِيْـمَانِهِنَّ ۚ فَاِنْ عَلِمْتُمُوْهُنَّ مُؤْمِنٰتٍ فَلَا تَرْجِعُوْهُنَّ اِلَى الْكُفَّارِ ۭ لَا هُنَّ حِلٌّ لَّهُمْ وَلَا هُمْ يَحِلُّوْنَ لَهُنَّ ۭ وَاٰتُوْهُمْ مَّآ اَنْفَقُوْا ۭ وَلَا جُنَاحَ عَلَيْكُمْ اَنْ تَنْكِحُوْهُنَّ اِذَآ اٰتَيْتُمُوْهُنَّ اُجُوْرَهُنَّ ۭ وَلَا تُمْسِكُوْا بِعِصَمِ الْكَوَافِرِ وَاسْـَٔــلُوْا مَآ اَنْفَقْتُمْ وَلْيَسْـَٔــلُوْا مَآ اَنْفَقُوْا ۭ ذٰلِكُمْ حُكْمُ اللّٰهِ ۭ يَحْكُمُ بَيْنَكُمْ ۭ وَاللّٰهُ عَلِيْمٌ حَكِيْمٌ ؀10

اي ايمان وارا! جڏهن اچن اوهان وٽ مؤمن عورتون هجرت ڪندڙ پوءِ آزمايو انهن کي الله وڌيڪ ڄاڻندڙ آهي انهن جي ايمان کي پوءِ جيڪڏهن ڄاڻو انهن کي مؤمنياڻيون پوءِ نه موٽايوانهن کي ڪافرن ڏانهن نه اهي حلال آهن انهن جي لاءِ ۽ نه اهي (مرد) حلال آهن انهن (عورتن) جي لاءِ ۽ ڏيو انهن کي جيڪي خرچ ڪيائون ۽ ناهي ڪو گناهه اوهان تي هي ته نڪاح ڪيو انهن سان جڏهن ڏنا اوهان انهن کي مهر انهن جا ۽ نه چنبڙي پئو ڪافرياڻين جي نڪاح سان ۽ گهرو جيڪي خرچ ڪيو اوهان ۽ ڀلي گهرن جيڪو خرچ ڪيائون اهو الله جو حڪم آهي حڪم ڪري ٿو اوهان ۾ الله ڄاڻندڙ، حڪمت وارو آهي .

— مولانا محمد ادريس ڏاھري

اي ايمان وارؤ! جڏهن به اوهان وٽ ايمان واريون عورتون لڏي اچن ته انهن (جي ايمان) کي جاچيو. الله انهن جي ايمان کي چڱيءَ طرح ڄاڻندڙ آهي . پوءِ جيڪڏهن اوهان کي معلوم ٿئي ته اهي ايمان واريون آهن ته انهن کي ڪافرن ڏي نه موٽايو. نه اُهي (مسلمان عورتون) انهن لاءِ حلال آهن ۽ نه اُهي (ڪافر مرد) هنن لاءِ حلال ٿيندا. ۽ جو ڪجهه انهن (ڪافر مردن) خرچ ڪيو هجي سو کين ڏيو. ۽ اوهان تي انهن سان نڪاح ڪرڻ ۾ ڪجهه به گناه نه آهي جڏهن اوهين کين سندن مهر ڏيو. ۽ ڪافر زالن جي عزت پنهنجي قبضي ۾ نه رکو ۽ جيڪو اوهان خرچ ڪيو هجي سو گهري وٺو ۽ جو انهن خرچ ڪيو هجي سو اُهي گهري وٺن. اهو الله جو حڪم آهي. الله اوهان جي وچ ۾ فيصلو ڪري ٿو. ۽ الله علم وارو (۽) حڪمت وارو آهي.

— مولانا محمد مدني

اي ايمان وارؤ! جڏهن به توهان وٽ مؤمن عورتون هجرت ڪري (مديني) اچن ته پھريائين انهن جي (ايمان جي) جانچ وٺندا ڪريو. الله تعالى کي ته انهن جي ايمان جي خوب خبر آهي. پوءِ جيڪڏهن جانچ ۾ توهان کي انهن جي مؤمنياڻي هجڻ جو يقين ٿي وڃي ته پوءِ انهن کي ڪافرن ڏانھن نه موٽايو (هاڻي هي عورتون) نه انهن ڪافرن لاءِ حلال آهن ۽ نه ئي ڪافر ماڻهو انهن مؤمنياڻين لاءِ حلال آهن، ۽ توهان انهن ڪافر مڙسن کي انهن جا حق مھر واپس ڪري ڇڏيو. هاڻي (توهان مؤمنن تي) انهن سان نڪاح ڪرڻ ۾ ڪوبه گناهه نه آهي. پر انهن کي حق مھر(ضرور) ادا ڪريو ۽ توهان به پنھنجي ڪافر گهر وارين کي پاڻ وٽ نه روڪي رکو ۽ کين (پنهنجو) ڏنل حق مھر واپس وٺو. ۽ ڪافر مڙس به مسلمان ٿيندڙ گهر وارين جا حق مھر واپس وٺن. الله تعالى جو اهوئي حڪم آهي، اهو ئي توهان جي وچ ۾ فيصلو ڪري ٿو. ۽ الله تعالى وڏو ڄاڻندڙ ۽ وڏي حڪمت وارو آهي.

— عبدالسلام ڀُٽو

60:11

وَاِنْ فَاتَكُمْ شَيْءٌ مِّنْ اَزْوَاجِكُمْ اِلَى الْكُفَّارِ فَعَاقَبْتُمْ فَاٰتُوا الَّذِيْنَ ذَهَبَتْ اَزْوَاجُهُمْ مِّثْلَ مَآ اَنْفَقُوْا ۭ وَاتَّقُوا اللّٰهَ الَّذِيْٓ اَنْتُمْ بِهٖ مُؤْمِنُوْنَ ؀11

۽ جيڪڏهن ويون اوهان کان ڪجهه اوهان جي زالن مان ڪافرن ڏانهن پوءِ سزا ڏيو پوءِ ادا ڪيو انهن کي جو ويون زالون انهن جون ان جيترو جيڪو خرچ ڪيائون ۽ ڊڄو الله کان جو اوهان ان تي ايمان آڻيندڙ آهيو .

— مولانا محمد ادريس ڏاھري

۽ جيڪڏهن اوهانجن زالن مان ڪا اوهان جي هٿ کان نڪري ڪافرن ڏي وڃي پوءِ اوهان جي سزا ڏيڻ جو وارو اچي ته جن جون زالون ويون هجن انهن کي ايترو ڏيو جيترو انهن خرچ ڪيو هجي. ۽ ان الله کان ڊڄو جنهن کي اوهين مڃيو ٿا.

— مولانا محمد مدني

۽ جيڪڏهن توهان کي پنھنجي ڪافر گهر وارين جا حق مھر واپس نه مليا آهن ته پوءِ جيڪي عورتون هجرت ڪري توهان وٽ پھچن ته اُنهن جا حق مھر ڪافر مڙسن کي نه ڏيو بلڪه جن ماڻهن کي ڪافر گهر وارين جا حق مھر واپس نه مليا آهن انهن جي مسلمان مڙسن کي اوترو مهر ادا ڪريو، جيترو انهن ڪافر گهر وارين جو حق مھر مقرر ڪيو ويو هو. ۽ اُن الله کان ڊڄو جنھن تي توهان ايمان آندو آهي.

— عبدالسلام ڀُٽو

60:12

يٰٓاَيُّهَا النَّبِيُّ اِذَا جَاۗءَكَ الْمُؤْمِنٰتُ يُبَايِعْنَكَ عَلٰٓي اَنْ لَّا يُشْرِكْنَ بِاللّٰهِ شَـيْـــــًٔــا وَّلَا يَسْرِقْنَ وَلَا يَزْنِيْنَ وَلَا يَقْتُلْنَ اَوْلَادَهُنَّ وَلَا يَاْتِيْنَ بِبُهْتَانٍ يَّفْتَرِيْنَهٗ بَيْنَ اَيْدِيْهِنَّ وَاَرْجُلِهِنَّ وَلَا يَعْصِيْنَكَ فِيْ مَعْرُوْفٍ فَبَايِعْهُنَّ وَاسْتَغْفِرْ لَهُنَّ اللّٰهَ ۭ اِنَّ اللّٰهَ غَفُوْرٌ رَّحِيْمٌ ؀12

اي نبي! جڏهن اچن تو وٽ ايمان آڻڻ واريون بيعت ڪن ٿيون تنهنجي هن تي ته نه شريڪ ڪنديون الله سان ڪا شيءِ ۽ نه چوري ڪنديون ۽ نه زنا ڪنديون ۽ نه قتل ڪنديون پنهنجو اولاد ۽ نه آڻينديون بهتان جو ٺاهين ان کي پنهنجن هٿن ۽ پنهنجن پيرن ۾ ۽ نه بي فرماني ڪنديون تنهنجي ڀلي ڪم ۾ پوءِ بيعت وٺ انهن کان ۽ مغفرت طلب ڪر انهن لاءِ الله کان بيشڪ الله بخشڻهار، مهربان آهي .

— مولانا محمد ادريس ڏاھري

اي نبي ﷺ! جڏهن تو وٽ ايمان واريون زالون اچي هن ڳالهه تي بيعت ڪن ته نه الله سان ڪنهن شيءِ کي شريڪ ڪنديون ۽ نه چوري ڪنديون ۽ نه زنا ڪنديون ۽ نه پنهنجن ٻچن کي ڪُهنديون ۽ نه پنهنجن هٿن۽ پيرن سان تهمت ٺاهي ڪنهن تي هڻنديون. ۽ نه ڪنهن چٽي ڳالهه ۾ تنهنجي نافرماني ڪنديون ته تون سندن بيعت قبول ڪر! ۽ انهن لاءِ الله کان معافي گهر! بيشڪ الله معاف ڪندڙ نهايت رحم وارو آهي.

— مولانا محمد مدني

اي نبي (ﷺ) جڏهن مؤمن عورتون تو وٽ هنن ڳالهين تي اچي بيعت ڪن ته: هُو الله تعالى سان گڏ ٻئي ڪنھن کي شريڪ نه ڪنديون. چوري نه ڪنديون، زنا نه ڪنديون، پنھنجي اولاد کي قتل نه ڪنديون، پنھنجي طرفان ويٺي ويٺي ڪنھن تي بھتان نه هڻنديون ۽ نه نيڪيءَ جي ڪمن ۾ تنھنجي نافرماني ڪنديون ته پوءِ اُنهن کان بيعت وٺ ۽ اُنهن لاءِ الله تعالى کان بخشش جي دعا گهرندو رهه. بيشڪ الله تعالى وڏو معاف ڪندڙ ۽ وڏو رحم ڪندڙ آهي.

— عبدالسلام ڀُٽو

60:13

يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا لَا تَتَوَلَّوْا قَوْمًا غَضِبَ اللّٰهُ عَلَيْهِمْ قَدْ يَىِٕسُوْا مِنَ الْاٰخِرَةِ كَـمَا يَىِٕسَ الْكُفَّارُ مِنْ اَصْحٰبِ الْقُبُوْرِ ؀ۧ13

اي ايمان وارا! نه دوستي رکو ان قوم سان جو ڪاوڙيو الله انهن تي تحقيق نا اميد ٿيا آخرت کان جيئن نااميد ٿيا ڪافر قبرن وارن کان .

— مولانا محمد ادريس ڏاھري

اي ايمان وارؤ! اوهين اهڙي قوم سان دوستي نه رکو جن تي الله ڪاوڙيو آهي اهي آخرت کان اهڙا نااميد ٿيا آهن جيئن ڪافر قبرن وارن کان نااميد ٿيا آهن.

— مولانا محمد مدني

اي ايمان وارؤ! توهان انهن ماڻهن سان (به) دوستي نه رکو جن ماڻهن تي الله تعالى ڏمريل آهي، هي ماڻهو آخرت کان ايئن مايوس آهن جيئن ڪافر قبرن ۾ پيل مئلن کان (مايوس ٿيل آهن)

— عبدالسلام ڀُٽو

سيٽنگ

ڏيک / نظارو
اکرن جي سائيز
عربي
سنڌي
ترجما
چونڊيل ترجما
تفھيم القرآن، قرآن جو پيغام ۽ 7 ٻيا
تفسير
ڪوبہ تفسير چونڊيل ناھي
مُترجم
تفسير

اڄ جي چونڊ آيت

اَمْ لَكُمْ كِتٰبٌ فِيْهِ تَدْرُسُوْنَ ؀ۙ37

ڇا توهان وٽ ڪو ڪتاب آهي جنهن ۾ توهان هي پڙهو ٿا؟

#68:37 سنڌي قرآن - ڊاڪٽر عابد لغاري

نماز جا وقت

فجر 00:00
ظھر 00:00
عصر 00:00
مغرب 00:00
عشاء 00:00